السيد موسى الشبيري الزنجاني
6669
كتاب النكاح ( فارسى )
ترجيح بدهيم كه منزل به غالب موارد است كه اگر با علم به عيب مباشرت كند اماره ظنى بر رضايت است و لذا اگر به حسب نوع مردم ظن به رضايت نبود خيار ساقط نمىشود . توسعه عيب بعد از رضايت : بحث اين است كه اگر به عيبى مثل برص راضى شد ولى بعد اين عيب توسعه پيدا كرد آيا خيار هم چنان ساقط خواهد بود يا نه ؟ برخى حكم به سقوط خيار كردهاند و توسعه را بلااثر دانستهاند ، و بعضى ظاهراً مىخواهند بگويند كه خيار ثابت است و از بعضى كلمات علما چنين استفاده مىشود كه بين توسعه عيب در همان عضو معيوب با توسعه در عضو ديگر تفصيل قائل شده و در صورت دوم خيار را ثابت دانستهاند ولى در فرض توسعه عيب در همان عضو پيشين رضايت قبلى را براى سقوط خيار كافى مىدانند . و به نظر مىرسد مختار صاحب جواهر همين تفصيل باشد زيرا ايشان براى سقوط در صورت اول چنين استدلال كرده كه رضا به شيء رضايت به آثار و معلولهاى آن شيء هم هست « لان الرضا بالشىء رضا بما يتولد منه » به علاوه كه توسعه در همان عضو به منزله عيب واحد است و او به اين يك عيب راضى بوده است پس خيارش ساقط است . « 1 » مناقشه در استدلال جواهر : اولًا : اين كه رضايت به شىء رضايت به لوازم آن است در مورد لوازمى صحيح است كه فرد موقع رضايت به شىء به آن لوازم توجه داشته باشد و در غير اين صورت ملازمهاى بين رضايت به اصل عيب و افزايش عيب نيست . چنان كه ممكن است كسى بعضى مراحل جنون را تحمل كند ولى اگر بيشتر شد قابل تحمل نباشد . ثانيا : رضايت به عيب واحد منشأ سقوط نمىشود چرا كه عيب واحد قابل
--> ( 1 ) - همان ، ص 352 .